{"id":13289,"date":"2026-01-11T09:02:14","date_gmt":"2026-01-11T09:02:14","guid":{"rendered":"https:\/\/zmilosci.bydgoszcz.pl\/?p=13289"},"modified":"2026-01-12T21:29:25","modified_gmt":"2026-01-12T21:29:25","slug":"bruntal","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zmilosci.bydgoszcz.pl\/?p=13289","title":{"rendered":"Kraj Morawsko-\u015al\u0105ski w 5 dni. Dzie\u0144 3. Brunt\u00e1l i Hradec nad Moravic\u00ed"},"content":{"rendered":"\n

O \u015bwicie wyruszy\u0142em z Ostrawy do Brunt\u00e1lu. Ca\u0142\u0105 w\u0119dr\u00f3wk\u0119 po mie\u015bcie mo\u017cecie prze\u015bledzi\u0107 na zdj\u0119ciach. Wszystkie s\u0105 jak zwykle szczeg\u00f3\u0142owo opisane. Ale do rzeczy.<\/p>\n\n\n\n

Pierwsza pisemna wzmianka o Brunt\u00e1lu pochodzi z 1223 roku z przywileju lokacyjnego dla Uni\u010dova. Napisano tam, \u017ce Uni\u010dov ma mie\u0107 te same prawa, \u201ekt\u00f3re maj\u0105 nasi mieszczanie z Brunt\u00e1lu”. St\u0105d wniosek, \u017ce lokacja naszego dzisiejszego bohatera mia\u0142a miejsce wcze\u015bniej. Prawdopodobnie oko\u0142o roku 1210. Brunt\u00e1l jest wi\u0119c najstarszym miastem w Republice Czeskiej.<\/p>\n\n\n\n

G\u0142\u00f3wnym \u017ar\u00f3d\u0142em dobrobytu miasta by\u0142o przez d\u0142ugi czas wydobycie metali (z\u0142ota, srebra, miedzi, o\u0142owiu, \u017celaza). W najstarszym wizeruneku herbu miasta z roku 1287 roku widzimy posta\u0107 g\u00f3rnika. Mo\u017cna go zobaczy\u0107 nad wej\u015bciem do budynku stra\u017cy miejskiej na N\u00e1m\u011bst\u00ed M\u00edru, Placu Wolno\u015bci. Na przestrzeni wiek\u00f3w miasto przechodzi\u0142o z r\u0105k do r\u0105k, by\u0142o \u015bwiadkiem epidemii, wojen, po\u017car\u00f3w, zmian politycznych i religijnych. W roku 1621 zosta\u0142o w ramach akcji rekatolizacyjnej przekazane Zakonowi Szpitala Naj\u015bwi\u0119tszej Marii Panny Domu Niemieckiego w Jerozolimie, Krzy\u017cakom. Do dzi\u015b dbaj\u0105 o bruntalski zamek. Do niego wr\u00f3cimy jednak na koniec.<\/p>\n\n\n\n

Historyczne centrum miasta jest nieco oddalone od stacji kolejowej i dworca autobusowego, ale ten kilkunastominutowy spacer pozwala wczu\u0107 si\u0119 w rytm miasta. W niedziel\u0119 sporo os\u00f3b zd\u0105\u017ca\u0142o do ko\u015bcio\u0142a. Bruntalska fara, Ko\u015bci\u00f3\u0142 Wniebowzi\u0119cia Naj\u015bwi\u0119tszej Maryi Panny, zosta\u0142a zbudowana w XIII wieku i pocz\u0105tkowo nosi\u0142a wezwanie \u015bw. Wac\u0142awa. Gotycki, tr\u00f3jnawowy ko\u015bci\u00f3\u0142 halowy jest pokryty renesansowymi sgraffiti. W latach 1729\u20131731 dobudowywane zosta\u0142y 2 kaplice boczne. We wn\u0119trzu na szczeg\u00f3ln\u0105 uwag\u0119 zas\u0142uguje drewniana lo\u017ca kolatorska. Niestety nigdzie nie znalaz\u0142em informacji, kiedy i dla kogo zosta\u0142a wybudowana.<\/p>\n\n\n\n

Centrum historycznego miasta stanowi N\u00e1m\u011bst\u00ed M\u00edru, Plac Pokoju. Otaczaj\u0105 go zabytkowe kamienice. Najpi\u0119kniejsza to renesansowy Gabriel\u016fv d\u016fm. Na \u015brodku rynku szumi fontanna, kt\u00f3rej projekt nawi\u0105zuje do sloganu Brunt\u00e1lu: \u201emi\u0119dzy g\u00f3rami a wod\u0105”. No i kolumna morowa. Tu po\u015bwi\u0119cona opiece Tr\u00f3jcy \u015awi\u0119tej. <\/p>\n\n\n\n

W Brunt\u00e1lu znajd\u0105 te\u017c co\u015b dla siebie mi\u0142o\u015bnicy czechos\u0142owackiej awangardy mi\u0119dzywojennej. Najlepszy przyk\u0142ad to chyba budynek na ulicy F\u00fcgnerovej 2 wzniesiony w 1934 roku w purystycznym stylu przez pochodz\u0105cego z Brunt\u00e1lu projektanta i budowniczego Roberta Mildnera. \u015awietnie si\u0119 komponuje ze starsz\u0105 zabudow\u0105. A z czas\u00f3w zupe\u0142nie wsp\u00f3\u0142czesnych terminal autobusowy. Na pewno nie mo\u017cna mu odm\u00f3wi\u0107 charakteru i oryginalno\u015bci. W drodze na zamek podziwia\u0142em te\u017c miejskie rze\u017aby, murale, pozosta\u0142o\u015bci mur\u00f3w miejskich, kaplic\u0119 pod wezwaniem mojego archanielskiego imiennika, \u015bw. Micha\u0142a i zesp\u00f3\u0142 klasztorny Pijar\u00f3w. <\/p>\n\n\n\n

No i zamek. Jest najwa\u017cniejszym zabytkiem regionu. Kiedy ogl\u0105da\u0142em zdj\u0119cia zamku w Internecie, wiedzia\u0142em, \u017ce kiedy\u015b musz\u0119 go zobaczy\u0107. Szczeg\u00f3lne wra\u017cenie zrobi\u0142 na mnie dziedziniec arkadowy. Ale ani zamku, ani jego dziedzi\u0144ca nie zobaczy\u0142em. Wszystko jest w tej chwili w trakcie renowacji. \u015aciany pokrywaj\u0105 rusztowania i p\u0142achty. Ta sytuacja potrwa jeszcze kilka lat. Kiedy remont si\u0119 sko\u0144czy, pojad\u0119 tam natychmiast. Chc\u0119 doko\u0144czy\u0107 moj\u0105 bruntalsk\u0105 podr\u00f3\u017c. Do kupionego w zamkowej kasie szklanego wazonu, jednej z niejpi\u0119kniejszych pami\u0105tek, jakie kupi\u0142em w czasie moich czeskich podr\u00f3\u017cy, musz\u0119 doda\u0107 co\u015b nowego. Bo te szklane przedmioty sprzedawane w zamku s\u0105 naprawd\u0119 zachwycaj\u0105ce. R\u0119cznie robione repliki zabytkowego szk\u0142a le\u015bnego, przeplatane drobnymi b\u0105belkami powstaj\u0105 w Hucie Jakub w pobliskim Vrbnie tymi samymi metodami, co w \u015bredniowieczu. Te szklane cuda s\u0105 wpisane na list\u0119 niematerialnego dziedzictwa UNESCO.<\/p>\n\n\n\n

Zamku nie wida\u0107, ale mo\u017cna wej\u015b\u0107 do Parku Zamkowego. Ma powierzchn\u0119 oko\u0142o 2,5 hektara i powsta\u0142 w XVI wieku. Poza barokow\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 frontow\u0105, pozosta\u0142y obszar zaprojektowano jako naturalny park krajobrazowy w stylu angielskim. Sporo tu barokowych rze\u017ab. Antycznych b\u00f3stw, przyci\u0105gaj\u0105cych uwag\u0119 postaci zwierz\u0105t. Najbardziej ubawi\u0142 mnie lew wytykaj\u0105cy na przechadzaj\u0105cych si\u0119 turyst\u00f3w j\u0119zyk. Takie dziwy!<\/p>\n\n\n\n

Kierunek Hradec nad Moravic\u00ed. Jego tradycyjna polska nazwa to Grodziec Gol\u0119szycki. Pr\u00f3bowa\u0142 go zdoby\u0107 Boles\u0142aw \u015amia\u0142y.<\/p>\n\n\n\n

„Gdy bowiem przy obj\u0119ciu rz\u0105d\u00f3w w\u0142adn\u0105\u0142 nad Polakami i Pomorzanami, a si\u0142y pot\u0119\u017cne z nich z\u0142o\u017cone na zdobywanie grodu pod Gradec wyprowa\u01f3i\u0142, niedbalstwem ufno\u015bci zbytniej w sobie, nie tylko grodu nie posiad\u0142, lecz owszem ledwo z zasa\u01f3ki Czech\u00f3w wyszed\u0142 bezpiecznie; przez co te\u017c i zwierzchniej w\u0142a\u01f3y nad Pomorzanami si\u0119 pozby\u0142. Lecz to nikogo za\u01f3iwia\u0107 nie powinno, je\u017celi dla braku do\u015bwiadczenia si\u0119 pob\u0142\u0105\u01f3i, byle tylko nast\u0119pnie przez m\u0105dro\u015b\u0107, to co si\u0119 zaniedba\u0142o, naprawi\u0107.”<\/em> (Gall Anonim, Kronika Polska, opowie\u015b\u0107 22, „O wst\u0105pieniu na tron drugiego Boles\u0142awa, zwanego Szczodrym, syna Kazimierza”)<\/p>\n\n\n\n

Tutejszy zamek jest nazywany czeskim Disneylandem. Na zdj\u0119ciach zobaczycie, \u017ce co\u015b w tym jest. Wie\u017ce i wie\u017cyczki, strome dachy i du\u017co koronkowych zdobie\u0144. Szczeg\u00f3lnie bajkowy charakter ma neogotycki Czerwony Zamek. Najstarsz\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 za\u0142o\u017cenia jest z kolei Bia\u0142y Zamek, najm\u0142odsz\u0105 – wznosz\u0105ca si\u0119 obok monumentalna Bia\u0142a Wie\u017ca. <\/p>\n\n\n\n

Ale mi najbardziej spodoba\u0142 si\u0119 zamkowy park. Gdzie tylko nie spojrze\u0107 rozpo\u015bcieraj\u0105 si\u0119 pi\u0119kne widoki na dolin\u0119 Morawicy. Obeliski, pomniki i tablice upami\u0119tniaj\u0105 wa\u017cne dla Hradca wydarzenia. I zwi\u0105zane z nim osoby, mi\u0119dzy innymi Ludwiga van Beethovena i Ferenca Liszta, kt\u00f3rzy wielokrotnie tu go\u015bcili. W parku s\u0105 nawet gigantyczne g\u0142o\u015bniki, z kt\u00f3rych rozbrzmiewa muzyka znamienitych go\u015bci. Fajnie tu.<\/p>\n\n\n\n

U st\u00f3p zamku znajduje si\u0119 uroczy plac nazywany M\u011bste\u010dko (Miasteczko), a na nim ciekawa rybia fontanna. Id\u0105c w d\u00f3\u0142, w stron\u0119 stacji kolejowej, mijamy renesansowy ko\u015bci\u00f3\u0142 \u015bwi\u0119tych Piotra i Paw\u0142a z wysok\u0105 na 37 metr\u00f3w wie\u017c\u0105. <\/p>\n\n\n\n

To by\u0142a pi\u0119kna wycieczka. Nast\u0119pne punkty mojej morawsko-\u015bl\u0105skiej podr\u00f3\u017cy to \u0160tramberk, P\u0159\u00edbor i Nov\u00fd Ji\u010d\u00edn.<\/p>\n\n\n

\n
\n\t
\n\t\t
\n\t\t\t\"Wizualne\n\t\t<\/div>\n\t<\/div>\n\t\t
\n\t\t\t\n
\n\n\t\t\n\t\t\t